# جبل‌عاملی: بانک مرکزی باید سیگنال قاطع افزایش نرخ سود بدهد

> به‌گزارش ایبنا، پویا جبل‌عاملی، اقتصاددان، می‌گوید مهار تورم در شرایط کنونی اقتصاد ایران به سیاست پولی انقباضی قاطع و افزایش نرخ سود نیاز دارد و بانک مرکزی باید

- نشانی: https://www.mrprx.ir/fa/blog/news-a13a1f7d8742ee7168e663d2d2da07fbe1697daa
- ناشر: MrPRX (https://www.mrprx.ir)
- بخش: تحلیل بازار
- انتشار: 2026-11-07

به‌گزارش ایبنا، پویا جبل‌عاملی، اقتصاددان، می‌گوید مهار تورم در شرایط کنونی اقتصاد ایران به سیاست پولی انقباضی قاطع و افزایش نرخ سود نیاز دارد و بانک مرکزی باید سیگنالی روشن به بازار بدهد؛ سیگنالی که به‌گفته او فراتر از کاهش‌های محدود نیم یا یک واحد درصدی در نرخ رشد نقدینگی است و می‌تواند بر انتظارات تورمی اثر بگذارد.[1][3]

در گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی بانک مرکزی آمده است که این بانک عملیات بازار باز را به‌صورت هفتگی و موردی اجرا می‌کند و موضع عملیاتی خود را بر اساس پیش‌بینی وضعیت ذخایر در بازار بین‌بانکی و با هدف کاهش نوسانات نرخ سود بازار بین‌بانکی ریالی اعلام می‌کند. همچنین بانک‌ها و مؤسسات اعتباری غیربانکی می‌توانند در روزهای شنبه تا چهارشنبه از اعتبارگیری قاعده‌مند با وثیقه، در قالب توافق بازخرید و با نرخ سقف دالان نرخ سود ۳۴ درصد، استفاده کنند.[2]

جبل‌عاملی در پاسخ به تداوم تقاضای بالای بانک‌ها برای دریافت منابع در عملیات بازار باز، این وضعیت را فقط ناشی از ناترازی برخی بانک‌ها ندانست و گفت فاصله قابل‌توجه نرخ‌های کریدور با نرخ طبیعی بازار، حتی در صورت تراز بودن بانک‌ها، می‌تواند تقاضا برای دریافت منابع را بالا نگه دارد. او افزود نرخ سود فعلی بسیار پایین‌تر از نرخی است که بتوان آن را نرخ طبیعی اقتصاد ایران دانست و به همین دلیل، تقاضای بالایی برای نقدینگی ایجاد شده است.[1][3]

او درباره اثرگذاری نرخ سود بر رفتار بانک‌ها گفت سیاست‌گذار پولی می‌تواند با تغییر نرخ سود بین‌بانکی، طیفی از نرخ‌های سپرده و تسهیلات را تحت تأثیر قرار دهد، اما در اقتصاد ایران سازوکار انتقال این تغییرات به سایر نرخ‌ها تضعیف شده است. به‌گفته او، مداخلات گذشته در تعیین اعتبارات و نرخ‌های نهایی، این سازوکار را کمرنگ کرده و برای دستیابی به یک سیاست پولی منسجم باید از تعیین دستوری نرخ‌های میان بانک‌ها و مشتریان فاصله گرفت و تمرکز را بر نرخ سود بین‌بانکی گذاشت.[1][3]

این اقتصاددان در کنار اصلاح نرخ سود، تعیین تکلیف بانک‌های ناتراز را نیز ضروری دانست و گفت این دو اقدام باید هم‌زمان دنبال شوند. او تصریح کرد بانک‌های ناترازی که حتی با دریافت کمک‌های مکرر همچنان با ناترازی مستمر مواجه هستند، باید هرچه سریع‌تر تعیین تکلیف شوند، هرچند این کار به‌گفته او دشوار و گره‌خورده با موضوعات اقتصاد سیاسی و منافع گروه‌هایی است.[1][3]

جبل‌عاملی درباره سطح مناسب افزایش نرخ سود گفت پیش از هر چیز باید هدف تورمی بانک مرکزی روشن باشد. او با اشاره به اینکه نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در ماه‌های مختلف در سطوح ۸۰ تا ۹۰ درصد قرار گرفته، تأکید کرد نرخ‌های فعلی سود و کریدور با این وضعیت تناسب ندارند و به اعتقاد او نرخ‌های کریدور باید در سطوح دو رقمی افزایش پیدا کنند. او افزود افزایش ۱۰، ۱۵ یا ۲۰ واحد درصدی نرخ سود باید بررسی شود و حتی در صورت افزایش ۱۵ واحد درصدی نیز ممکن است همچنان مازاد تقاضا باقی بماند.[1][3]

او در بخش دیگری از گفت‌وگو گفت افزایش نرخ سود و بالا رفتن هزینه استقراض دولت لزوماً آثار ضدتورمی سیاست پولی را خنثی نمی‌کند و می‌تواند دولت را به کاهش هزینه‌ها وادار کند. به‌گفته او، زمانی که هزینه استقراض پایین باشد، انگیزه برای افزایش استقراض و مخارج بیشتر است، اما افزایش آن می‌تواند دولت را به دقت بیشتر در مدیریت مخارج سوق دهد.[1][3]

جبل‌عاملی درباره تأمین مالی تولید نیز گفت باید روشن شود مشکل بنگاه‌ها کمبود منابع است یا عوامل دیگری موجب کمبود نقدینگی شده است و به‌نظر او وضعیت دوم به شرایط فعلی اقتصاد ایران نزدیک‌تر است. او تأکید کرد مهار تورم باید در بالاترین سطح اولویت سیاست‌گذار پولی قرار گیرد، زیرا کاهش تورم می‌تواند بخشی از نااطمینانی‌های بنگاه‌های تولیدی را کاهش دهد. او در عین حال گفت نهادهای دیگری مانند وزارت امور اقتصادی و دارایی و وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز باید برای حمایت از بنگاه‌ها چاره‌اندیشی کنند.[1][3]

## منابع

1. [جبل‌عاملی: اقتصاد ایران به سیاست پولی انقباضی شدید نیاز دارد | بانک مرکزی باید سیگنال قاطع افزایش نرخ سود را به بازار بدهد](https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-67/815915-%D8%AC%D8%A8%D9%84-%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D9%82%D8%A8%D8%A7%D8%B6%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%86%DB%8C%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%DA%AF%D9%86%D8%A7%D9%84-%D9%82%D8%A7%D8%B7%D8%B9-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%B3%D9%88%D8%AF-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AF%D9%87%D8%AF) — eghtesadnews.com (2026-11-07)

2. [ایبنا](https://ibena.ir/news/187287/%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF) — ایبنا (بانک و بیمه) (2026-11-07)

3. [ایبنا](https://ibena.ir/news/187275/%D9%88%D9%82%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%86%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%B3%D9%88%D8%AF-%D8%A7%D8%B3%D8%AA) — ایبنا (بانک و بیمه) (2026-11-07)

---

این مطلب صرفاً آموزشی است و توصیهٔ سرمایه‌گذاری یا تأمین مالی محسوب نمی‌شود.